
Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları: SKA’14-14.4
20 Ekim 2017
Karadeniz’de Somon Yetiştiriciliği
25 Şubat 2024Karbon salınımı veya karbondioksit salınımı, atmosfere karbondioksit (CO2) gibi sera gazlarının yayılmasını ifade eder. Bu gazlar atmosferde birikerek güneş ışınlarının yüzeye çarpmasını ve yüzeyden yansımasını etkileyerek dünya yüzeyinin ısınmasına neden olur, bu da küresel iklim değişikliğine ve sıcaklık artışına yol açar.
Karbon salınımının artması, küresel iklim değişikliği, deniz seviyelerinin yükselmesi, ekosistemlerin etkilenmesi ve daha sık görülen aşırı hava olayları gibi bir dizi olumsuz etkiye yol açabilir. Bu nedenle uluslararası anlaşmalar, politikalar ve teknolojik gelişmeler, karbon salınımını azaltmaya yönelik çabaları teşvik etmeyi amaçlar.
Gıdaların karbon ayak izi, üretildiği yer, yetiştirme yöntemleri, taşınma ve işlenme şekilleri gibi faktörlere bağlı olarak değişir. Düşük karbon ayak izine sahip gıdalar arasında baklagiller, sebzeler, tahıllar, yerel ve mevsiminde yetiştirilen meyve-sebzeler ve yerel olarak üretilmiş sürdürülebilir balık türleri bulunur.
Orta seviyede karbon ayak izine sahip gıdalar arasında tavuk eti, süt ve süt ürünleri, yumurta, beyaz et ve yerel olarak üretilmiş sürdürülebilir et türleri yer alırken, yüksek karbon ayak izine sahip gıdalar arasında kırmızı et, ithal ve mevsim dışı meyve-sebzeler, ithal deniz ürünleri ve işlenmiş gıdalar yer alır.
Christopher Weber ve Scott Matthews’un 2008’de yayımlanan çalışması, gıda seçimlerinin göreceli iklim etkisini incelemiştir. Araştırmaya göre, bir hane halkının gıda emisyonlarının büyük bir kısmı yerel olmayan kaynaklardan sağlanan gıdaların tüketilmesinden kaynaklanır. Ancak, tüm gıdaların tamamen yerel kaynaklardan temin edilmesi durumunda bile, bu emisyonlardaki azalmanın sadece %5’i kadar olacağı tahmin edilmektedir.
Araştırmacıların belirttiğine göre, haftada sadece bir gün kırmızı et ve süt ürünleri yerine tavuk, balık veya yumurta tercih etmek, karbon ayak izinde önemli bir tasarruf sağlayabilir. Alternatif olarak, bitki bazlı gıdaların tercih edilmesi durumunda bu tasarruf miktarının daha da artabileceği ifade edilmektedir.
Sonuç olarak, gıda tercihlerimizin çevresel etkilerini azaltmak için daha sürdürülebilir seçimler yapmak önemlidir. Bu, düşük karbon ayak izine sahip gıdaları tercih etmek, yerel ve mevsiminde üretilen ürünleri seçmek ve hayvansal ürünler yerine bitki bazlı alternatiflere yönelmekle mümkündür.